vrijdag 22 februari 2013

Tony 1

Een kind waarvoor ik gekomen was, was een twee en half jaar oud jongetje dat aan kanker leed en spoedig zou sterven. Behalve dat hij erg verzwakt was door zien ziekte, waren er verschillende bij-effecten opgetreden ten gevolge van de behandelingen die hij had ondergaan, waaronder een sterk aangetaste anus, bloedklonteringen op verschillende plaatsen van het lichaam, en een by-pass ten behoeve van de chemo-therapie die hij nog steeds onderging.

Zijn lichamelijke toestand was een duidelijke weerspiegeling van de fase waarin de ziekte zich bevond. Toen ik naar het metalen bedje liep waarin Tony lag, keek hij mij en de twee andere mensen die mij vergezelden aan met ogen die open leken voor iedere mogelijkheid, voor alles wat er er ook maar zou kunnen gebeuren. Zijn ogen bleven een poosje rusten op degene die hij aankeek, en richtten zich dan pas op de volgende bezoeker. Er was niets oppervlakkigs in zijn blik. Hij was volledig aanwezig in het huidige ogenblik. Als je in zijn ogen keek was het net alsof je omhoog naar de nachtelijke hemel keek. Zo open was hij voor het huidige ogenblik, voor de dood. Zo open voor wat er ook zou gebeuren.


Hoewel het duidelijk was dat Tony's lichaam zijn levenskracht nog maar nauwelijks kon dragen, trok hij zich niet terug maar ging hij met open vizier het onbekende tegemoet, de onbekende uitgestrektheid die hij zo bereidwillig deelde met iedereen die naar hem toekwam.
Zijn moeder had zijn aanvaarding van de dood aangevoeld en begrepen, en nam mij later apart om me te vragen wat zij nu moest doen. Ze was in verwarring omdat hoewel het kostbaarste in haar leven haar nu duidelijk ontglipte, zij diep in haar hart het gevoel had dat het zo moest zijn, en dat het zo goed was. Ze vroeg zich af of er niet iets met haar aan de hand was. Haar echtgenoot, een beroepsmilitair, hield vol dat zijn zoon niet zou sterven. Hij vond het erg moeilijk om op bezoek te komen, om zijn zoon zo dicht bij de dood te zien, om de vrede in die kamer te ervaren.
Stephen Levine
warme groet Jeltje

alles in verandering afsluiting.

We treuren over de afwezigheid van vrede, van een contact met het onveranderlijke, met het wezenlijke. We treuren over het verlies van onze oorspronkelijke natuur. Maar zodra we ons oog beginnen te richten op de uitgestrektheid waaruit elke veranderlijke vorm ontspringt, beginnen we voorbij de wereld van gedachten te zien. En beginnen we te zien dat vak achter het immer veranderlijke moment van een gedachte-inhoud zich een stilte bevindt die getuige is van alles wat voorbij trekt vanuit een gevoel van gelijkmoedigheid en meedogende niet-betrokkenheid.

Vanuit die stilte kijken we dan naar de afwisselende stroom van bewustzijnsinhouden. Daar zien we een reflectie van de hele wereld. En we zien dat alles een einde kent. Elke gedachte heeft een einde, elk gevoel heeft n einde. Iedere smaakervaring, iedere ervaring van welk zintuig dan ook heeft een einde. Het is nooit anders geweest.
Iedere ervaring, iedere relatie heeft een einde. Van moment tot moment ontvouwt zich verandering. Een auditieve impressie, gevolgd door een visuele impressie; door een smaakervaring, door een gedachte, een herinnering, welke zich oplost in weer een andere voorstelling, een andere lichaamssensatie.

Onze ervaring van het leven is de ervaring van verandering.
Iedere bewustzijnsstaat, iedere bewustzijnsinhoud is onderhevig aan verandering. De ademhaling waar je nu mee bezig bent zal een einde hebben. Geboorte en verval zijn de gestadige manifestatie van schepping. Alles wat een begin heeft kent een einde. Niets blijft hetzelfde.
In deze stroom van verandering is er geen 'zekere' of solide plaats die ons vaste grond onder onze voeten biedt. Er kunnen geen absolute uitspraken worden gedaan over wie of wat wij zijn in dit onophoudelijke ontvouwen.
Wie zien hoe het leven voorbij trekt en eens te meer wordt ons duidelijk wat werkelijk van belang is: het overdragen van liefde, het loslaten van obstakels voor werkelijk begrip, ons niet langer ergens aan vast te klampen, ons niet langer voor onszelf te verbergen.
Wanneer we ons bewust worden van de meedogenloosheid van onze zelfvervreemding, treden we zachtjes het licht binnen dat we met alle levende wezens delen. Wanneer we iedere lering, ieder verlies, iedere winst, iedere vreugde aanvaarden zoals deze zich aandient, en ten volle ervaren, wordt het leven tot iets waarmee we aan de slag kunnen. Niet langer zijn we dan 'slachtoffer van het leven' 'slachtoffer van omstandigheden'. Dan wordt iedere ervaring, zelfs het verlies van de meest dierbare geliefde, een mogelijkheid tot verder ontwaken.

Stephen Levine
Warme groet Jeltje

donderdag 21 februari 2013

alles in verandering 1

Deze wereld van voortdurende verandering kent geen zekerheid en veiligheid. Er is geen stukje vaste, onveranderlijke grond waarop wij onze ogenschijnlijk solide voet kunnen plaatsen. Er is slechts de voortgaande stroom van elkaar afwisselende gebeurtenissen, flakkerende schaduwen op de muur. En het is het je vastklampen aan dergelijke voorbijgaande dingen waaruit lijden ontstaat. Verdriet komt voort uit het willen beschermen van de dingen tegen hun eigen aard, willen voorkomen dat ze zijn wat ze zijn. uit het verandering proberen tegen te houden. Ook voor degenen die in de eerste plaats op zoek zijn naar de waarheid is er de intense pijn van verlies wanneer hun banden met een geliefde worden doorgesneden, en zij achterblijven beroofd van het diepste contact met zichzelf. Ieder ervaart zijn mens-zijn in de mate waarin hij zich kan openstellen voor zijn vreugde en zijn verdriet. Misschien is het juist in verdriet dat we de kracht die ons weer tot incarnatie voerde ontdekken, de reden waarom we eigenlijk ooit belichaamd zijn. In dit openscheuren van het hart ontdekken we hoeveel voorzorgsmaatregelen we in ons leven ingebouwd hebben, en hoe klein de kooi is die we als wisselgeld kregen voor onze zucht naar veiligheid. En we zien dat onze taak ligt in het geven van liefde, in een voller en intenser leven in een vaak verwarrende wereld. Een wereld van voortdurende verandering en onbeperkte onzekerheid. Waar geen enkele gedachte langer dan luttele ogenblikken standhoudt, waar gemoedsstemmingen voortdurend wisselen en vaak elkaars tegenpolen zijn. Waar niets dat begint ook niet een einde zal kennen. We zien dat al wat ons dierbaar is door de stroom des tijds zelfs aan het meest hardnekkige vastklampen ontrukt zal worden. Stephen Levine Warme groet Jeltje

woensdag 20 februari 2013

loutering van verdriet

Sommige mensen gebruiken intensieve meditatiepraktijken om tot de kern van hun geest door te dringen en aspecten van zichzelf te ervaren die hun zelfbeeld, hun begrensde persoonlijkheid, hun naam, ja zelfs hun huidige inkarnatie ver overschrijden. En zij leggen op die manier onbewuste identificaties en fundamentele angsten en verschrikkingen bloot. Dat is echter een pad dat slechts door weinigen wordt begaan. Wel zie ik hoe vele anderen tot ditzelfde begrip komen in een moment van ingrijpend verdriet, wanneer zij een zodanig diepgaande gevoelservarig hebben dat zij zien dat het niet eens in de eerste plaats om het verlies van hun kind gaat, hoe immens hun verdriet daarover ook is, of het verlies van welke geliefde dan ook. Zij raken aan het fundamentele gegeven van verlies zelf. Zij dringen dieper in zichzelf door dan ze ooit voor mogelijk hadden gehouden. Het binnentreden in deze diepe duisternis is als het binnengaan van een grot die miljoenen jaren in duisternis is gehuld geweest. Nu verlicht het schijnsel van een lucifer de grot en verdrijft de duisternis van eeuwen. Sommigen van hen die een dergelijke ingrijpende ervaring van verdriet hebben, beginnen met veel pijn en moeite hun hoofd op te heffen om om zich heen te kijken, en zien dan de pijn die zij altijd met zich mee droegen. Het is in deze ervaring, die onze vertrouwde afgescheidenheid als het ware onder een vergrootglas legt, dat mogelijkheden van een nieuwe genezingswijze besloten liggen. We beginnen alle levende wezens binnenin onszelf te ervaren. We doorbreken onze identificatie met de ogenschijnlijke soliditeit van afzonderlijke, gescheiden lichamen, en een afzonderlijk, gescheiden bewustzijn. En we gaan op in het ene hart dat in ons allen klopt. Een ervaring van diep verdriet lijkt bij velen na enige tijd tot een grotere sensitiviteit voor het leven te leiden omdat er zulke diepe fundamentele bronnen voor genezing aangeboord worden. Het is een moeilijke opgave om te midden van zoveel smart een zo pijnlijke werkelijkheid te gaan onderzoeken. En tegelijkertijd is het het openstaan voor deze zijnslaag binnenin ons diepste wzen dat ons de mogelijkheid van vrijheid laat zien. Verdriet kan een aspect van diepgaande genezing bevatten omdat we gedwongen worden tot gevoelsmatige ervaringen die doorgaans buiten het bereik van het gewone, dagelijkse bewustzijn vallen. Hoewel een groot deel van onze motivaties zijn oorsprong heeft in dit niveau van ons diepste wezen, deze laag van angst en verlies, weten we niet waar al die wilsuitingen vandaan komen. We constateren simpelweg dat we een bepaalde handeling verrichten, of bang zijn of boos, ons vastklampend aan wat wij als veiligheid beschouwen, voortdurend ons hart afschermend. Stephen Levine Warme groet Jeltje

maandag 18 februari 2013

toelaten van verdriet

Wanneer we tot werkelijk begrip komen, wanneer we de wortels zien waaruit onze ervaring ontspringt, is er ruimte voor alles. Voor de vreugde van onze oorspronkelijke natuur, zonder je daaraan vast te klampen, zonder je erachter te verschuilen als een idee dat het mogelijk maakt je gevoelens te onderdrukken. En er is ruimte voor verdriet. Het is echter voor ons ongebruikelijk om ruimte te scheppen voor een dergelijk verdriet, voor gevoelens die zo onplezierig zijn. Meestal verkeren we in de veronderstelling dat we ze moeten onderdrukken en onze lippen stijf op elkaar moeten houden. Sommigen die zwaar beproefd werden vertelden dat ze in verwarring waren over hoe ze uitdrukking konden geven aan dergelijke intense emoties. Ze hebben het gevoel dat ze hun verdriet 'moeten uiten op een sociaal geaccepteerde manier'. De manier waarop wij verdriet uiten wordt sterk bepaald door eeuwenoude culturele tradities. We zijn in verwarring door de immensiteit van onze gevoelens.' Maar allemaal kennen we dat verdriet. Allemaal hebben wij verlies ervaren. Zelfs als jouw dierbaren en geliefden nog in leven zijn, bevindt er zich binnenin jou een plaats van teleurstelling en verdriet omdat we nu eenmaal in een wereld leven waarin alles aan verandering onderhevig is. De meesten van ons vertonen de oude littekens van het je keer op keer ontglippen van het ene object van begeerte na het andere. Wat je ook begeert, hoe sterker die begeerte is, hoe sterker je een gevoel van verdriet zult ervaren, een hol gevoel in je maagkuil. Of het verlangen om in leven te blijven, of juist te sterven, om succes te hebben, of om ee of ander fonkelend prulding te bezitten, in die begeerte zit van nature een element van verdriet. Stephen Levine warme groet jeltje

zaterdag 16 februari 2013

verdriet

Ik ben bij veel mensen geweest die met onverdraaglijk verdriet geconfronteerd werden. En in zekere zin was dat het beste dat hun ooit overkomen was. Omdat zij daardoor de diepste diepten van hun wezen peilden. Wanneer we verdriet ervaren, ervaren we niet alleen het verlies van onze zoon of dochter, onze partner, onze ouders of anderen dierbaren. We worden dan geconfronteerd met het fundamentele gegeven van verlies op zich. We ervaren de lang gekoesterde angst en twijfel en smart die daar altijd al waren. Het is niet een ervaring die de meesten van ons zouden kiézen, alhoewel de confrontatie met deze plek diep in onszelf een soort initiatie vormt die vaak ervaren wordt op het moeilijke pad naar vrijheid, en waarvan gewag gemaakt wordt in de biografieën van talloze heiligen en wijzen. We duwen het vervelende en onaangename van ons weg, en er zijn waarschijnlijk weinig ervaringen die onplezieriger zijn dan verdriet. Maar nu word je dan geconfronteerd met verdriet, je hele bewustzijn gedompeld in de ervaring van verlies, met alle verlangens, angsten, alle gehechtheden pijnlijk aanwezig. Sommigen spreken over de ervaring van verdriet alsof je op de bodem van een enorme oceaan wandelt. Sommigen ervaren het als een buitengewone mogelijkheid om in contact te komen met die plaatsen in zichzelf waar ze anders waarschijnlijk nooit toegang tot hadden gekregen. Ik zie hoe bij sommigen een begin van aanvaarding en zachtheid een geest die nog volkomen ondersteboven is binnenkomt; een beetje openheid tegenover het door hen zo lang gekoesterde verdriet en verlies. Stephen Levine Warme groet Jeltje

vrijdag 15 februari 2013

Gestorvene loslaten

Dikwijls delen mensen mij in vertrouwen mee dat ze graag schoon schip willen maken met iemand die gestorven is. Ze willen hun liefde graag uitspreken, de band versterken, maar ze hebben het gevoel dat het nu onherroepelijk te laat is. Het feit dat men onderkent dat een bepaalde relatie nog niet afgerond is, leidt maar al te vaak tot gevoelens van hulpeloosheid en schuld. En men stelt ons de vraag: hoe maak je schoon schip met iemand die er niet meer is? Natuurlijk luidt het antwoord hierop: Je hoeft mensen niet in je naaste omgeving te hebben om ze je liefde te betonen. Om schoon schip te maken hoeft de ander zich niet eens van je aanwezigheid bewust te zijn en hij hoeft helemaal geen getuige te zijn van datgene waarvan je hem deelgenoot wil maken. Wij moeten onszelf liefdevol openstellen voor een ander. Het gaat hierbij niet om resultaten. Je doet het op je eigen houtje en voor jezelf. Stephen Levine Warme groet Jeltje